خواندن یک مختصات UTM
مختصات UTM سه بخش دارد: زون (1 تا 60، همراه با حرف باند عرض یا نیمکره)، X یا Easting (به متر، تقریباً بین 160 هزار تا 840 هزار) و Y یا Northing (فاصله از استوا به متر). برای برج آزادی تهران: زون 39S، X برابر 530587 و Y برابر 3950699؛ یعنی حدود 3951 کیلومتر شمال استوا.
برچسب و واحد اختیاری است: 39S 530587 3950699، Zone 39N E 530587 N 3950699 و 39 530587mE 3950699mN همه به یک نقطه میرسند.
UTM در ایران: WGS 84 و زونهای 38 تا 41
مختصات UTM در GPSهای دستی، گوشی و بیشتر نقشهها و پروژههای امروزی ایران روی دیتوم WGS 84 است و این مبدل هم UTM را در WGS 84 میخواند. زون 38 غرب کشور، زون 39 تهران و مرکز، زون 40 شرق و مشهد و زون 41 جنوبشرق و زاهدان را میپوشاند (EPSG 32638 تا 32641).
یک عدد UTM روی دیتومهای مختلف به جاهای کمی متفاوت اشاره میکند و در دیتومهای قدیمی این اختلاف به دهها تا صدها متر میرسد. اگر مختصات از یک نقشه یا نقشهبرداری قدیمی است، دیتوم آن را در حاشیه نقشه یا گزارش بررسی کنید؛ این مبدل برای دیتومهای محلی قدیمی ایران پارامتر تبدیل ندارد.
پرسشهای متداول
39S در مختصات UTM یعنی چه؟
39 شماره زون است (48 تا 54 درجه شرقی) و S باند عرض (32 تا 40 درجه شمالی). باند برای محاسبه اختیاری است اما نیمکره را مشخص میکند: حروف N تا X شمال استوا هستند، پس 39S در نیمکره شمالی است، نه جنوبی.
چرا Y (Northing) من بیشتر از 10 میلیون است؟
در UTM عدد Y بیشتر از 10 میلیون متر وجود ندارد. احتمالاً عددی اشتباه تایپ شده یا X و Y جابهجا شدهاند؛ مبدل وقتی جابهجایی را تشخیص دهد خوانش برعکس را هم پیشنهاد میکند. در ایران Y بین حدود 2.8 تا 4.4 میلیون متر است.